Z ulgi na złe długi w VAT można skorzystać, o ile dłużnik w momencie dostawy towarów lub świadczenia usług nie był w trakcie postępowania upadłościowego (wyrok WSA w Olsztynie z 5 kwietnia 2012 r. – I SA/Ol 761/11).

Zgodnie z art. 89a ust. 1 ustawy o VAT podatnik może skorygować podatek należny z tytułu dostawy towarów lub świadczenia usług na terytorium kraju w przypadku wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona, a więc gdy wierzytelność nie została uregulowana w ciągu 180 dni od upływu terminu jej płatności określonego w umowie lub na fakturze. Zgodnie z przepisami o VAT z ulgi na złe długi można skorzystać, pod warunkiem że dłużnik nie był w trakcie postępowania upadłościowego lub w trakcie likwidacji. Wymóg ten odnosi się jednak wyłącznie do daty dostawy towaru lub świadczenia usługi. W momencie skorygowania VAT istotne jest więc nie to, czy toczyło się takie postępowanie, ale to, czy dłużnik i wierzyciel byli zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni. Ulgę na złe długi można więc zastosować również wobec podmiotów, w stosunku do których ogłoszona została upadłość z możliwością zawarcia układu, a wierzytelność powstała przed datą ogłoszenia upadłości.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Warunek otrzymania przyspieszonego zwrotu nadwyżki podatku naliczonego jest spełniony także wtedy, gdy w miejsce zapłaty podatnik i wystawca faktury wzajemnie potrącą przysługujące im wierzytelności (wyrok NSA z 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt I FSK 1731/11).

Intencją ustawodawcy było uzależnienie możliwości otrzymania zwrotu różnicy podatku w terminie 25 dni od daty złożenia deklaracji podatkowej od dokonania zapłaty całości należności z faktur zakupu z uwzględnieniem stosownych przepisów ustawy o swobodzie działalności gospodarczej. Artykuł 22 ust. 1 pkt 1 i pkt 2 tej ustawy mówi, że dokonywanie lub przyjmowanie płatności związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą następuje w każdym przypadku za pośrednictwem rachunku bankowego przedsiębiorcy. Chodzi o sytuacje, gdy stroną transakcji, z której wynika płatność, jest inny przedsiębiorca oraz jednorazowa wartość transakcji, bez względu na liczbę wynikających z niej płatności, przekracza równowartość 15 tys. euro.

Przepis ten ustanawia konieczność zapłaty za pośrednictwem rachunku bankowego należności o wartości przekraczającej 15 tys. euro i nie dopuszcza w takim przypadku zapłaty gotówkowej. Nie odnosi się on w żadnej mierze do zapłaty w formie potrącenia wzajemnych wierzytelności. Gdyby zamiarem ustawodawcy było wprowadzenie obowiązku regulowania wszystkich należności wyłącznie za pośrednictwem rachunku bankowego w formie przepływów pieniężnych, to zastrzegłby to bezpośrednio w przepisie. Przepisy podatkowe nie zawierają jakichkolwiek ograniczeń, co do formy zapłaty należności. Nie ma, zatem przeszkód do przyjęcia, że formą zapłaty może być także kompensata.

Podatnik ma więc prawo do przyspieszonego zwrot VAT w terminie 25 dni także wtedy, gdy uregulował należności w formie kompensaty.

źródło: Rzeczpospolita

Prawo podatnika do zastosowania przy WDT 0% stawki podatku zależy od posiadania dokumentów potwierdzających jednoznacznie, że doszło do wywozu towaru z terytorium kraju i do dostarczenia ich na terytorium innego państwa członkowskiego. Wykazanie przez dostawcę, że towar fizycznie opuścił kraj dostawcy, jest niezbędne dla zastosowania stawki 0% z tego względu, że okoliczność wysyłki towaru i przemieszczenia go do innego państwa członkowskiego stanowi obiektywne kryterium, na którym opierają się pojęcia definiujące czynność WDT.

Zdaniem NSA (wyrok z 11 października 2010 r., sygn. akt I FPS 1/10) przepisy zobowiązują podatnika do dostarczenia przekonującego dowodu, że towary będące przedmiotem WDT fizycznie opuściły Polskę, jako kraj dostawy, nie mogą wykraczać w swojej treści oraz ich wykładni poza to, co niezbędne do wykazania tej okoliczności. Przepis krajowy nie może, zatem pozbawiać podatnika prawa do stosowania stawki 0% przy WDT jedynie z uwagi na niespełnienie przez niego obowiązków formalnych wymagających przedstawienia dokumentów zawierających ściśle określone dane, jeżeli fakt, że towary będące przedmiotem WDT zostały wywiezione z kraju i dostarczone do nabywcy w innym państwie członkowskim, został przez niego wykazany innymi, zgodnymi z przepisami prawa dokumentami.

Tym samym dla zastosowania stawki 0% dla WDT wystarczające jest, aby podatnik posiadał jedynie niektóre dowody, o jakich mowa w art. 42 ust. 3 ustawy z 11 marca 2004 r. o VAT, uzupełnione dokumentami wskazanymi w art. 42 ust. 11 tej ustawy. Podatnik może także posiadać inne dowody w formie dokumentów, o których mowa w art. 180 § 1 ustawy z 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, zgodnie, z którym jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Posiadanie odpowiednich dokumentów daje przedsiębiorcy prawo do zastosowania 0% stawki VAT przy wewnątrzwspólnotowej dostawie towarów.

(Interpretacja Dyrektora Izby Skarbowej w Katowicach z 11 kwietnia 2012 r., nr IBPP3/443-19/11/LG).

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Podatnik, który nabył przedsiębiorstwo i nadal je prowadzi, może korzystać z uprawnień służących zbywcy. Jeśli jednak zbywca był zwolniony z podatku, to nabywca nie może odliczać VAT (wyrok WSA we Wrocławiu z 15 marca 2012 r. – I SA/Wr 1670/11).

Art. 6 ust. 1 ustawy o VAT przewiduje wyłączenie z opodatkowania transakcji zbycia przedsiębiorstwa lub jego zorganizowanej części. W przypadku takiego zbycia nabywca traktowany jest, więc jako następca prawny podatnika, który zbył przedsiębiorstwo. Dochodzi, bowiem do sukcesji prawno-podatkowej, a więc następuje przeniesienie na nabywcę zasad dotyczących opodatkowania VAT w odniesieniu do czynności związanych z nabytym mieniem na warunkach identycznych, jakie obowiązywały zbywcę.

Warunek zawarty w art. 43 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT, przewidujący, że dokonującemu dostawy nie przysługuje prawo odliczenia podatku w stosunku do tych obiektów (nieruchomości), oznacza, że odliczenie to związane jest ze sposobem pozyskania budynków, budowli lub ich części, tj. nabyciem, jak również ich wybudowaniem. Sprzedaż nieruchomości, na której znajduje się budynek handlowy wraz z obiektami i instalacjami towarzyszącymi i pomocniczymi, będzie zwolniony z VAT na podstawie art. 41 ust. 1 pkt 10a ustawy o VAT. W rezultacie na podstawie art. 29 ust. 5 ustawy o VAT dostawa gruntu, na którym jest posadowiony budynek, również będzie korzystała ze zwolnienia od podatku od towarów i usług.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Firma, która nie jest w stanie uzyskać potwierdzenia odbioru faktury korygującej od kontrahenta, może pod pewnymi warunkami zmniejszyć podatek należny. Zgodnie z art. 29 ust. 4a ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług przedsiębiorca, który wysłał kontrahentowi fakturę korygującą, może obniżyć podatek należny jedynie w sytuacji, gdy otrzyma potwierdzenie odbioru takiej korekty. Podatnicy uważają, że artykuł ten jest niezgodny z przepisami wspólnotowymi. Spory dotyczące tego problemu rozstrzygnęły ostatnio sądy, m.in. WSA we Wrocławiu w wyroku z 8 marca 2012 r. (I SA/Wr 147/12) oraz WSA w Warszawie w wyroku z 3 kwietnia 2012 r. (III SA/Wa 346/12).

Oba składy powołały się na wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 26 stycznia 2012 r. w sprawie C-599/10. Zgodnie z nim, gdy „uzyskanie przez podatnika potwierdzenia jest w rozsądnym terminie niemożliwe lub nadmiernie utrudnione, to nie można mu odmówić wykazania w inny sposób, że dochował należytej staranności, aby się upewnić, że nabywca towarów lub usług ma korektę faktury i że zapoznał się z nią oraz że dana transakcja została w rzeczywistości zrealizowana na warunkach określonych w tej korekcie faktury”.

Podatnik, który nie ma potwierdzenia odbioru faktury korygującej, w szczególnych przypadkach może obniżyć podstawę opodatkowania. Niestety o tym jaki sposób przedsiębiorcy mogą udowodnić dochowanie należytej staranności, sądy zdecydują zapewne już w kolejnych orzeczeniach. Muszą do nich trafić zaskarżone interpretacje ministra, w których podatnicy będą chcieli potwierdzić prawidłowość zastosowania konkretnego rozwiązania.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Więcej informacji na ten temat znajdziesz na www.VademecumVAT.pl

Firma, która nie jest w stanie uzyskać potwierdzenia odbioru faktury korygującej, może skorygować VAT, pod warunkiem że dochowała należytej staranności (wyroki WSA w Warszawie z 2 kwietnia 2012 r., sygn. akt III SA/Wa 324/12 oraz III SA/Wa 325/12).

Zgodnie z art. 29 ust. 4a ustawy o VAT, w przypadku udzielenia bonifikat, opustów, reklamacji i skont podstawę opodatkowania w VAT zmniejsza się o kwoty tych rabatów, pod warunkiem że przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy podatnik uzyskał potwierdzenie otrzymania faktury korygującej. Jeśli podatnik później otrzyma takie potwierdzenie, to będzie mógł skorygować VAT za okres rozliczeniowy, w którym uzyskał potwierdzenie.

Trybunał Sprawiedliwości UE w wyroku C-588/10 przesądził, że Polska może stosować wymóg potwierdzenia odbioru faktury korygującej. Jeśli jednak w rozsądnym terminie podatnik nie mógł uzyskać potwierdzenia oraz faktycznie doszło do transakcji i podatnik dochował należytej staranności, to nie można mu odmówić prawa do skorygowania VAT.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

W przypadku importu usług przy udzieleniu rabatu lub stwierdzeniu pomyłki w cenie bank nie musi uzyskiwać potwierdzenia otrzymania korekty (interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Warszawie z 5 marca 2012 r. nr IPPP3/443-1563/11-2/KT).

Zgodnie z art. 29 ust. 4a w związku z art. 106 ust. 7 ustawy z 11 marca 2004 r. o VAT, po wystawieniu korekt faktur wewnętrznych bank będzie uprawniony do obniżenia kwoty VAT należnego objętego korektą w deklaracji za miesiąc, w którym wystawi korekty faktur wewnętrznych. W przypadku udzielenia rabatu lub stwierdzenia pomyłki w cenie, stawce, kwocie podatku bądź w jakiejkolwiek innej pozycji faktury podatnik jest zobowiązany do wystawienia faktury korygującej. Zasada ta ma odpowiednie zastosowanie w przypadku wystawiania korekt faktur wewnętrznych.

Ustawa o VAT nie zawiera szczególnych przepisów regulujących kwestię rozliczenia korekt faktur wewnętrznych w deklaracjach VAT, dlatego należy odnieść się do ogólnego przepisu opisującego kwestię rozliczania korekt faktur.

Gdy podstawa opodatkowania ulega zmniejszeniu w stosunku do podstawy określonej w wystawionej fakturze, obniżenia podstawy opodatkowania podatnik dokonuje pod warunkiem posiadania przed upływem terminu do złożenia deklaracji podatkowej za dany okres rozliczeniowy, w którym nabywca towaru lub usługi otrzymał korektę faktury – potwierdzenia otrzymania korekty faktury przez nabywcę towaru lub usługi, dla którego wystawiono fakturę. Uzyskanie takiego potwierdzenia po terminie złożenia deklaracji za dany okres rozliczeniowy uprawnia podatnika do uwzględnienia korekty faktury za okres rozliczeniowy, w którym potwierdzenie to uzyskano. Przepis ten stosuje się odpowiednio w przypadku stwierdzenia pomyłki w kwocie podatku na fakturze i wystawiania korekty faktur do faktury, w której wykazano kwotę podatku wyższą niż należna.

W przypadku faktur wewnętrznych ich wystawca jest jednocześnie ich nabywcą. Dlatego nie jest konieczne uzyskanie potwierdzenia otrzymania korekty faktury wewnętrznej przez jej nabywcę, gdyż byłoby to działanie absurdalne – moment wystawienia faktury wewnętrznej jest jednocześnie momentem jej otrzymania przez nabywcę.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Zatrudniający na podstawie umowy o pracę osobę do prowadzenia zajęć przedszkolnych, będzie musiał płacić 23% VAT (interpretacja indywidualna Dyrektora Izby Skarbowej w Bydgoszczy z 16 lutego 2012 r. – ITPP2/443-1656/11/EB).

Na podstawie obowiązującego od 1 stycznia 2011 r. art. 43 ust. 1 pkt 27 ustawy z 11 marca 2004 r. o VAT, ustawodawca zwolnił z podatku usługi prywatnego nauczania na poziomie przedszkolnym, podstawowym, gimnazjalnym, ponadgimnazjalnym i wyższym, świadczone przez nauczycieli.

Warunkiem zastosowania zwolnienia jest nie tylko spełnienie przesłanki o charakterze przedmiotowym dotyczącej rodzaju świadczonych usług, tj. usług prywatnego nauczania na odpowiednim poziomie edukacji, lecz także przesłanki podmiotowej odnoszącej się do usługodawcy, który musi być nauczycielem. Niespełnienie chociażby jednej z tych przesłanek powoduje, że zwolnienie nie ma zastosowania.

Stanowisko takie potwierdza analiza orzeczeń Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, który w wyroku C-445/05 z 14 czerwca 2007 r. w sprawie Werner-Haderer orzekł, że nauczanie prywatne obejmuje czynności wykonywane przez nauczycieli na ich własny rachunek i odpowiedzialność. Nie ma przy tym znaczenia okoliczność, czy usługa jest świadczona indywidualnemu uczniowi/słuchaczowi, czy też jednocześnie większej liczbie osób.

Z kolei w wyroku C-473/08 z 28 stycznia 2010 r. w sprawie Eulitz, trybunał stwierdził, że nauczyciele świadczący usługi w ramach kursów organizowanych przez podmiot trzeci nie mogą zostać uznani za osoby nauczające prywatnie.

Skoro opisane czynności nie są świadczone przez podatnika jako nauczyciela (o ile taki zawód podatnik posiada), ale przez osobę zatrudnioną, nie podlegają zwolnieniu z podatku, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 27 ustawy o VAT.

W związku z tym usługi te podlegają opodatkowaniu podstawową, 23% stawką podatku od towarów i usług. Gdy świadczone praz firmę podatnika usługi dotyczące dzieci do lat 3 są usługami w zakresie opieki nad dziećmi, mogą korzystać ze zwolnienia z podatku na podstawie art. 43 ust. 1 pkt 24 lit. b) ustawy o VAT.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Podatnik, który rozwiązuje umowę najmu, musi skorygować podatek naliczony od części inwestycji w obcym środku trwałym, która nie została zamortyzowana (wyrok WSA w Krakowie z 8 lutego 2012 r. – I SA/Kr 1842/11).

Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, w zakresie, w jakim towary i usługi wykorzystywane są do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi VAT przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Prawo to przysługuje, więc gdy odliczenia VAT dokonuje podatnik VAT oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych.

Nakłady na adaptację lokalu należy uznać za inwestycję w obcym środku trwałym. Podatnikowi przysługuje, więc prawo do obniżenia podatku należnego o podatek naliczony od nakładów inwestycyjnych poniesionych w związku z adaptacją lokalu. Natomiast, jeśli rozwiąże on umowę najmu lokalu, a nakłady na nieruchomość poczynione przez skarżącego zatrzymuje wynajmujący, to w konsekwencji pozostawione w całości nakłady, od których odliczono podatek naliczony, oczywiście nie będą już służyć czynnościom opodatkowanym. W tej sytuacji dochodzi, bowiem do zmiany przeznaczenia ulepszenia lokalu. Najemca po rozwiązaniu umowy najmu musi, więc skorygować podatek naliczony od inwestycji w obcym środku trwałym, która nie została zamortyzowana. Korektę należy dokonać zgodnie z art. 91 ust. 1 – 6 ustawy o VAT, tzn. w deklaracji podatkowej za okres rozliczeniowy, w którym doszło do rozwiązania umowy najmu lokalu. Należy jednorazowo zmniejszyć podatek naliczony o kwotę odliczonego podatku dotyczącego prowadzonej w nim inwestycji ustaloną dla całego pozostałego okresu korekty.

Sąd wyjaśnił, że art. 91 ust. 7 ustawy o VAT przewiduje konieczność korekty VAT w sytuacji, gdy po zakupie towaru lub usługi, od których odliczono podatek, przeznaczenie tego towaru lub usługi się zmieniło.
WSA powołał się też na orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości UE w sprawie C-37/95 państwo belgijskie a Ghent Coal Terminal NV oraz C-110/94 między Intercommunale voor Zeewaterontziliting (INZO) a państwem belgijskim. Oba wyroki dotyczyły sytuacji, gdy podatnik zaniechał inwestycji w obcych środkach trwałych (tak jak skarżący), ale z przyczyn, na które nie miał żadnego wpływu. TSUE przyznał, więc podatnikowi prawo do odliczenia VAT. W sprawie rozstrzygniętej przez WSA to od podatnika zależało, czy rozwiąże umowę najmu. Wyroki TSUE nie mają, więc zastosowania. Podatnik musi, zatem skorygować VAT od części inwestycji w obcym środku trwałym, która nie została zamortyzowana.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna

Podatnicy, którzy wykonują czynności, dla których ustawodawca przewidział szczególny moment powstania obowiązku podatkowego, czasem nie przywiązują szczególnej wagi do daty wystawienia faktury. Tymczasem zgodnie z § 11 rozporządzenia ministra finansów m.in. w sprawie wystawiania faktur w wielu przypadkach, w których obowiązek podatkowy jest określony w sposób szczególny, podatnik powinien wystawić fakturę nie później niż z chwilą powstania obowiązku podatkowego i nie wcześniej niż 30. dnia przed jego powstaniem.  Co się jednak stanie, jeżeli faktura będzie wystawiona wcześniej niż 30. dnia przed powstaniem obowiązku podatkowego?

W stanowiskach organów podatkowych funkcjonuje pogląd, że tak wystawiona faktura jest tzw. pustą fakturą, która nie potwierdza czynności opodatkowanej, a konieczność rozliczenia wynikającej z niej kwoty wynika – zgodnie z art. 108 ustawy o VAT – z samego faktu wystawienia faktury. Pogląd ten jest
oczywiście błędny. Konstrukcja przepisów ustawy pozwala uznać, że tak wystawiona faktura nie rodzi co prawda obowiązku podatkowego, ale stwarza dla nabywcy uprawnienie do odliczenia podatku w niej zawartego.

Jeżeli z okoliczności sprawy wynika, że faktura dotyczy konkretnej dostawy towarów (usługi), to niewątpliwie jest to faktura potwierdzająca tę właśnie czynność podlegającą opodatkowaniu. Nie ma więc mowy o uznaniu tak przedwcześnie wystawionej faktury za pustą fakturę. Należy przyjąć, że tworzy ona prawo do odliczenia podatku naliczonego na zasadach ogólnych. Niezasadność uznania faktury wystawionej przedwcześnie za fakturę pustą, potwierdził ostatnio także WSA w Warszawie w wyroku z 24 lutego 2012 r. (sygn. akt III SA/Wa 1239/11). Sąd podkreślił, że skoro faktury wystawione przedwcześnie dokumentowały rzeczywiste zdarzenia, to nie można w takim przypadku mówić o pustych fakturach.

źródło: Dziennik Gazeta Prawna.